Kruidengeheimen

Terug naar kruidenoverzicht



Berk
Er zijn verschillende soorten Berk, ze zijn onder andere te herkennen aan de witte bast.

Berk - Kruidengeheimen       Berk - Kruidengeheimen

Levenskracht van de Berk

De berk is een ijzersterke boom. Zijn wortelgestel gaat diep en wijdvertakt en dit houdt de boom overeind bij hevige stormen. Van alle soorten loofbomen zijn Berken het meest winterhard en daarom vind je ze vooral in de koudere landen.

“Levenwekkende krachten”
“Zuiverend voor lichaam en geest”
“Maakt de mens geestelijk en lichamelijk soepel”
“Vernieuwing”
Deze boom is eeuwenlang door allerlei volkeren aanbeden en bezongen vanwege de waardevolle eigenschappen die hij ons kan schenken. Omdat wij langzamerhand weer openstaan voor de krachten van de natuur is het de hoogste tijd om deze oeroude kennis weer onder het stof vandaan te halen!

Berk - Blad  berkenblad

Uiterlijk

De berk is een prachtige, elegante boom die maximaal dertig meter hoog kan worden. Hij valt op tussen andere bomen door zijn rechte, witte stam. De buitenste laag is voortdurend bezig te vernieuwen en een belangrijk kenmerk van de berkenstam is het afbladderen van de schors.  De afgevallen repen werden vroeger gebruikt als dakbedekking en er werden gebruiksvoorwerpen van gemaakt zoals bijvoorbeeld schoenen en manden.
De ovale
/ruitvormige bladeren hebben een dubbelgezaagde rand en ritselen bij het minste zuchtje wind. In het najaar valt de boom op door zijn prachtige herfstkleuren. In de winter is hij kaal, doch sierlijk.
De berk heeft bloemen in de vorm van mannelijke en vrouwelijke katjes. De mannelijke katjes zijn ongeveer acht centimeter lang. In de winter zijn deze duidelijk aan de uiteinden van de twijgen te zien. De kleinere vrouwelijke bloemen zijn de helft kleiner en deze bevinden zich in de oksels van de bladeren. De vrouwelijke katjes produceren aan het eind van de zomer grote hoeveelheden zaden.
Er zijn meerdere soorten berk die slechts kleine verschillen hebben omdat ze ook vaak met elkaar kruisen. De twee soorten berk die het meest voorkomen én die voorzien zijn van geneeskrachtige eigenschappen zijn de “ruwe berk” (
Betula pendula), en de “zachte berk” (Betula pubescens).

Eetbaar

De jonge bladeren van alle berken zijn in het voorjaar eetbaar. Ze bevatten onder andere veel vitamine C en de mineralen Kalium en Calcium. Strooi ze versnipperd over een broodje kaas, een salade of in de soep. In de zomer worden de bladeren te taai om rauw te eten.
Van de bladeren kun je wel een heel seizoen thee bereiden. Laat de thee niet koken, dan gaat de kracht verloren! De smaak is neutraal, eventueel kun je het mengen met een kruid met smaak zoals munt. 

Reinigen

Berkenbladeren worden al eeuwenlang gebruikt om diverse lichaamsklachten te verlichten.
De berk heeft de eigenschap onze levenssappen beter te laten stromen en het lichaam te prikkelen om te reinigen. Wanneer je thee drinkt van het blad van de berk, dan zal je waarschijnlijk merken dat je veel meer moet plassen en dat de urine donker van kleur wordt door de afvalstoffen die uitgescheiden worden.
De thee wordt door deskundigen vooral aangeraden bij reumatische klachten. Wanneer het lichaam zijn afvalstoffen niet uitscheidt, dan worden deze door het lichaam als kristalletjes opgeslagen in de gewrichten. (Net als bij een kopje thee waar te veel suiker in zit, daar zie je ook kleine kristalletjes op de bodem van je kopje liggen.) Deze gaan irriteren en veroorzaken pijn en ontstekingen. De reguliere artsen schrijven helaas vaak alleen pijstillers en ontstekingsremmers voor bij deze klachten. Hoewel de pijn hierdoor waarschijnlijk wel vermindert, doe je met deze medicijnen, in tegenstelling tot de berk, niets aan de oorzaak.
De berk werkt als een reinigende zeep door het hele lichaam en helpt daarmee het bloed te zuiveren en gifstoffen, kristalletjes en overtollig vocht af te voeren.
Vanwege de reinigende spoeling die de berk het lichaam geeft, kunnen kleine nier- en blaasstenen afgevoerd worden. Ook worden in verschillende kruidenboeken* klachten als hoog cholesterolgehalte, aderverkalking en suikerziekte genoemd.
Van het berkenblad wordt een alcoholische oplossing gemaakt, genaamd tinctuur Betula. Deze werkt sterker dan de thee en is verkrijgbaar bij de betere drogist. Vraag altijd een persoonlijk advies bij ernstige klachten en wanneer je medicijnen of voedingssupplementen wilt combineren met berkenbladeren.

berk

Huid & Haar

De berk heeft ook herstellende eigenschappen voor huid & haar. Was je haar met berkenshampoo bij vet haar, haaruitval en roos. Of maak een spoeling van berkenthee.
Waarschuwing voor blondines: De berk kan je haar donker kleuren, dus wanneer je blond wilt blijven kun je beter een ander kruid zoeken.
De berk verbetert de stofwisseling van lichaamscellen en dit stimuleert het herstel van weefsels. Daarom kan de boom een grote hulp bij huidklachten zijn zoals bij (zwemmers)eczeem, psoriasis en open been.
Je kunt het lichaam van binnenuit herstellen door thee of tinctuur van de berk te gebruiken. Eczeemplekken kunnen gereinigd worden met berkenthee en maak een eenvoudige berkencrème om de huid te herstellen:

Berkencrème

Nodig:
- Kokosolie
- Mooie berkenbladeren
- Glazen jampot
- Pan
Vul de jampot tot ongeveer de helft met in stukjes gescheurde berkenbladeren. Smelt de kokosolie en giet dit op de bladeren zodat ze ruim onder de olie staan. Doe GEEN deksel op de pot.
We gaan de pot met olie au bain-marie verwarmen: Zet de jampot in een pan die iets groter is dan de jampot en vul de pan met een flinke laag water. Zorg dat het water niet in je jampot kan komen.
Zet de pan op het kleinste pitje en breng het water zacht aan de kook. Doe GEEN deksel op de pan, het vocht uit de bladeren moet kunnen verdampen.
 Roer de olie met de bladeren geregeld om met een lange houten satéprikker of houten lepel.
Let op dat de pan niet droog kookt, eventueel voeg je af en toe water toe.
Na drie uur  zacht koken is de kracht van de berkenbladeren in de olie getrokken en kun je de bladeren eruit zeven. Wanneer de kokosolie afkoelt wordt hij weer hard. (Kokosolie is hard bij kamertemperatuur en vloeibaar boven de 25 graden. Bij warm weer wordt je crème daarom weer vloeibaar en kun je het dan beter in de koelkast zetten.)
De crème blijft ongeveer een jaar goed.

vrouwelijk katje berk
Vrouwelijk katje van de berk

Allergie

Helaas hebben veel mensen last van de pollen van de berk en klagen over allergische reacties. Een allergische reactie kan mogelijk veroorzaakt worden wanneer er te veel afvalstoffen in je lichaam zitten. Het immuunsysteem is dan overbelast en reageert dan overdreven.
Bij deze klachten zou je er goed aan doen van je vijand een vriend te maken en je lichaam te reinigen door het drinken van thee met berkenbladeren.

 
Geheim van de berk

Berken hebben in het voorjaar een zeer sterke sapstroming. Om te voorkomen dat de boom doodbloedt, mag de boom daarom alleen in de herfst en winter gesnoeid worden. Wanneer je echter in maart deskundig een dunne tak (maximaal twee centimeter) van de boom zaagt, kun je wat van het sap opvangen in een kan of fles. Berkensap is een zoete, licht kleverige en energierijke vloeistof die heel gezond is voor de mens. De berk heeft dit sap diep uit de aarde opgezogen met zijn wortels. Daarna is het sap duizenden, misschien wel miljoenen kleine cellen gepasseerd en hierdoor optimaal gereinigd.
Maak de fles stevig vast aan de boom, hou hem regelmatig in de gaten en zorg dat de fles niet kan overstromen. Een grote boom kan wel twee liter sap per dag bij elkaar druppelen. Als er meer sap uit de boom komt, moet je de wond (gedeeltelijk) dichten, want anders kan hij doodbloeden. Doe dan wat klei of bijenwas over de wond.
Insecten zijn ook dol op dit zoete sap. Bindt eventueel een plastic zak over je fles om te voorkomen dat insecten in je waardevolle sap gaan zitten. Overigens kun je de insecten  er gewoon uitzeven. 

    Berkensap tappen Berkensap tappen  
Het is verstandig een plastic zak over de fles te spannen,
want anders vind je allerlei insecten in je sap.

berkensap opvangen  Berkensap tappen  berkensap tappen

Kuur

Je kunt het sap puur drinken, maar als kuur wordt aangeraden 3 x daags een eetlepel verdund in water in te nemen. Helaas is vers berkensap slechts een paar dagen houdbaar in de koelkast.  Wanneer je twee delen berkensap met één  deel wodka of jenever  mengt, dan blijft het sap minstens een half jaar goed.
Voor degenen die geen Berkenboom hebben: Het sap is ook te koop in voedings- en natuurwinkels.
 


Vernieuwend 

Ik hoop dat jij, net als ik, de levenwekkende krachten van de berk mag ervaren en dat je dan door deze oeroude wetenschap “vernieuwd” onder het stof vandaan komt!

 
Andrea Bleeker
www.kruidengeheimen.nl
Met dank aan Jeanine Bakker voor haar kritische blik op mijn tekst.
 

Geraadpleegde bronnen:
- Signatuur en eigenschappen van kruiden, Yvonne Maessen, voor informatie over het boek, klik hier.
- Boeken van dokter Geert Verhelst, voor meer informatie klik hier.


Facebook

Voor degenen die meer over kruiden willen weten:
Ik heb twee facebookpagina's:
- Kruidengeheimen, met kruidentips: https://www.facebook.com/Kruidengeheimen?fref=ts
- Natuurlijk Drinken: https://www.facebook.com/natuurlijkdrinken?fref=ts
Klik op "Vind ik leuk"  en zie de tips regelmatig verschijnen.

Nieuwsbrief

Af en toe schrijf ik een nieuw artikel over een kruid. Wil je ook op de hoogte blijven van de nieuwste artikelen? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief, klik hier. Indien deze link niet werkt, stuur dan een mailbericht naar mail@kruidenmassages.nl.

Index

Kruidenoverzicht  

Nieuws & Activiteiten

Contact


berk
Boven: Mannelijke katjes aan de uiteinden van de twijgen in de december
Onder: Mannelijke katjes in juni
  Berk